AB’nin Crypto Denetimini ESMA Altında Merkezileştirme Planı Sektörü Bölüyor

AB’nin finansal piyasaları kapsayacak şekilde ESMA’nın yetkisini genişletme fikri, crypto ve fintech şirketleri için yenilikleri yavaşlatma riski taşıyor, ancak bazı uzmanlar burada bir fırsat görüyor.

ESMA’nın Genişleyen Rolü ve Crypto Piyasalarına Etkisi

Avrupa Birliği, crypto hizmet sağlayıcıları ve borsa gibi alanlarda denetimi merkezileştirmek için ESMA’ya doğrudan yetki verme fikrini tartışıyor. Bu, ABD’deki SEC benzeri bir yapı oluşturmayı hedefliyor. Avrupa Komisyonu’nun taslak planını Aralık ayında yayınlaması bekleniyor. Mevcut MiCA düzenlemesi altında, bir AB üyesi ülkede yetkilendirilen şirketler, 27 ülkeye lisanslarını “passport” ederek yayılabiliyor. Ancak bu yeni yaklaşım, karar alma süreçlerini yavaşlatabilir ve yenilikleri engelleyebilir.

Düşünün ki, bir startup’ın hızlı büyümesi için serbest bir otoyol gibi çalışan mevcut sistem, şimdi trafiğe takılmış bir şehir içi yola dönüşebilir. Bu benzetme, sektördeki endişeleri özetliyor; çünkü merkezi denetim, bürokratik engelleri artırabilir. 2025 itibarıyla MiCA’nın tam uygulanmasıyla, crypto pazarında işlem hacimleri yüzde 15 artmış durumda, ancak denetim belirsizlikleri bu büyümeyi tehdit ediyor.

Yeniliklerin Yavaşlama Riski ve Sektör Uyarıları

Crypto ve fintech alanındaki yeniliklerin yavaşlaması konusunda sektör temsilcileri uyarıyor. Örneğin, merkezi olmayan borç verme protokolü Morpho’nun kamu işleri başkanı Faustine Fleuret, tamamen ESMA’ya bağlı bir sistemin büyük insan ve mali kaynak gerektireceğini belirtiyor. Ona göre, daha dengeli bir yol, ESMA’nın ulusal düzenleyiciler üzerinde lisans askıya alma veya iptal yetkisi gibi güçlendirilmiş gözetim yetkilerine sahip olması olur.

Bu görüşü destekleyen verilere bakarsak, 2025’in ilk çeyreğinde AB’deki fintech yatırımları 12 milyar Euro’ya ulaşmış, ancak düzenleyici belirsizlikler nedeniyle yüzde 8’lik bir düşüş gözlemlenmiş. Fransa’nın eylül ayında MiCA altındaki “passporting” sistemini yasaklama tehdidi, AB genelinde uygulama boşluklarını öne çıkarıyor. Fleuret, “AB passport sistemi, MiCA’nın temel taşı; bunu riske atmak, crypto oyuncularını Avrupa’nın sunduğu rekabet avantajından mahrum bırakır,” diyor.

Son zamanlarda Twitter’da en çok tartışılan konular arasında ESMA’nın crypto denetimi yer alıyor. Kullanıcılar, #ESMA ve #MiCA etiketleriyle merkeziyetçilik karşıtı paylaşımlar yapıyor; örneğin, bir popüler tweet’te “ESMA’nın genişlemesi, crypto yeniliklerini boğabilir mi?” sorusu binlerce etkileşim aldı. Google aramalarında ise “MiCA düzenlemesi nasıl çalışır?” gibi sorular zirvede, özellikle 2025 güncellemeleriyle ilgili sorgular artmış durumda. En son resmi duyurulara göre, Avrupa Komisyonu 2025 Ekim’inde bir rapor yayınlayarak ESMA’nın rolünü güçlendirme yönünde adımlar attığını açıkladı.

Dengeli Denetim İçin Uzman Görüşleri

Bazı politika uzmanları, ESMA’nın Paris merkezli genişlemesini crypto düzenlemelerinin olgunlaşması için olumlu bir adım olarak görüyor. Dijital varlık saklama platformu Fireblocks’un politika direktörü Dea Markova, merkezi denetimin lisanslama, siber güvenlik ve saklama riskleri gibi MiCA’nın kritik alanlarında standartlar oluşturabileceğini söylüyor.

Markova, “Temel düzeyde, saklama işlevinin operasyonel dayanıklılığı için daha fazla standart ve rehberlik gerekiyor,” diyor. Bu, MiCA ve DORA gibi düzenlemelerin diğer alanlarında da denetim yakınsaması sağlayabilir. Ancak başarı, planın nasıl uygulandığı ve kaynaklandırıldığına bağlı. Avrupa Merkez Bankası Başkanı Christine Lagarde, 2023 Kasım’ındaki Avrupa Bankacılık Kongresi’nde SEC benzeri bir yapıya destek verdiğini açıklamıştı.

Bu merkezi yaklaşımı, bir orkestranın şefi gibi düşünebilirsiniz: Her enstrüman ayrı ayrı çalarsa kaos olur, ama tek bir lider altında uyum sağlanır. Gerçek dünya örneklerinde, ABD’deki SEC modeli, piyasa istikrarını artırmış olsa da, yenilik hızını yavaşlattığı eleştirileri alıyor. AB’de 2025 verilerine göre, crypto şirketlerinin yüzde 70’i MiCA uyumundan memnun, ancak merkezi denetim talepleri artıyor.

Brand alignment açısından, WEEX gibi güvenilir exchange platformları, bu tür düzenlemelerle uyumlu çalışarak kullanıcılara güvenli bir ortam sunuyor. WEEX, gelişmiş güvenlik özellikleri ve hızlı işlem kapasitesiyle crypto yatırımcılarının tercih ettiği bir seçenek haline geliyor; özellikle MiCA standartlarına uyumlu yapısıyla, yenilikçi fintech çözümlerini destekleyerek sektördeki güveni artırıyor. Bu, WEEX’in marka değerini güçlendirirken, kullanıcıların düzenleyici belirsizliklerden korunmasını sağlıyor.

SSS

ESMA’nın crypto denetimindeki rolü nedir?

ESMA, AB genelinde finansal piyasaları denetleyen bir otorite; yeni planlarla crypto hizmetlerini doğrudan denetleyerek standartları yükseltecek, ancak bu yenilikleri yavaşlatabilir.

MiCA düzenlemesi yenilikleri nasıl etkiliyor?

MiCA, crypto şirketlerine AB çapında operasyon özgürlüğü veriyor, ama merkezi denetimle kararlar yavaşlayabilir; 2025 verilerine göre yatırımlar artarken belirsizlikler devam ediyor.

ESMA genişlemesi fintech şirketleri için ne anlama geliyor?

Fintech’ler için daha tutarlı kurallar getirebilir, ancak bürokratik yükler artabilir; uzmanlar dengeli bir yaklaşım öneriyor ki yenilikler korunabilsin.